poniedziałek, 9 grudnia 2013

Cmentarzyska przedchrześcijańskie koło Zbrucza

Badania archeologów wskazują, że na terenie powiatu hajnowskiego istniały pogańskie cmentarzyska, na których grzebano zmarłych. Powstały jeszcze przed tym, jak na te tereny dotarło chrześcijaństwo. Odnaleziono je w gminie Czyże, opodal grodziska w Zbuczu.
Cmentarzyska odkryto podczas prowadzonych prac archeologicznych. To właśnie w Zbuczu istnieje grodzisko, które powstało prawdopodobnie pod koniec IX wieku. Tam od kilku lat prowadzi badania ekipa naukowców Dariusza Krasnodębskiego z Instytutu Archeologii i Etnologii Państwowej Akademii Nauk.
Odbywają się one w ramach projektu badawczego pt. "Początki chrześcijaństwa na pograniczu mazowiecko-ruskim”, finansowanego przez Ministerstwo Nauki i Szkolnictwa Wyższego.
Znalezione w tym roku materiały zabytkowe oraz przedmioty odkryte w trakcie wcześniejszych badań wskazują, że dawni mieszkańcy ziemi hajnowskiej mieli silne kontakty z Rusią Kijowską – przyznaje archeolog Dariusz Krasnodębski.
Pierwsze dwa sezony badań miały miejsce w latach 2004 i 2005. Obecnie prace prowadzone są na trzech kurhanach, w których, jak dotychczas, znaleziono fragmenty glinianych naczyń z X/XI wieku oraz przepalone kości ludzkie.

Wiele wskazuje na to, że znajdujące się tutaj 17 kopców ziemnych stanowią pozostałość pogańskiego cmentarzyska, na którym chowano dawnych mieszkańców niedalekiego grodu – opowiada Dariusz Krasno dębski. – Znaleziska pozwalają przypuszczać, że szczątki zmarłych po spaleniu rozsypywano na powierzchni kurhanów dając na ostatnią drogę symboliczną strawę w potłuczonych intencjonalnie naczyniach.

Obok tego cmentarzyska znajduje się drugi obiekt, późniejszy o około 100-150 lat. W grobach zbudowanych z tworzących czworoboczne kwatery olbrzymich głazów, których wnętrze wykładano drobnym brukiem, znaleziono m.in.: szklane koraliki, przęślik z łupku wołyńskiego oraz fragmenty glinianych naczyń.

– Dotychczas nie znaleźliśmy kości ludzkich, czego przyczyną jest zapewne gliniasta gleba, w których nie zachowują się kości – mówi Dariusz Krasnodębski. – Forma grobu z kamiennymi obstawami charakterystyczna jest dla Słowiańszczyzny Zachodniej. Można zatem sądzić, że przybyli ze wschodu osadnicy zaadoptowali formę pochówku stosowaną powszechnie nterenie Mazowsza.

Grodzisko w pobliżu Zbucza jest najstarszym obiektem tego typu pomiędzy górną Narwią i środkowym Bugiem. Badania wskazują, że mogło ono powstać nawet pod koniec IX wieku.